منابع دکتری علم اطلاعات و دانش‌شناسی

شرح کامل منابع دکتری علم اطلاعات و دانش‌شناسی از جمله تقسیم بندی دفترچه سئوالات تخصصی و عمومی و معرفی منابع برای هر کدام به شکل تفکیکی در این نوشتار مدنظر بوده است. کلیه داوطلبان علاقمند به شرکت در آزمون دکتری تخصصی (Ph.D) مجموعه علم اطلاعات و دانش شناسی در گروه آزمایشی علوم انسانی می‌توانند از این راهنما استفاده کنند. توصیه می‌شود پیش از خواندن این مطلب حتماً راهنمای دکتری علم اطلاعات و دانش شناسی را مطالعه بفرمایید.

کلیات پذیرش دوره دکتری

بر اساس قانون سنجش و پذیرش دانشجو در دوره‌های تحصیلات تکمیلی در دانشگاهها و مراکز آموزش عالی کشور، پذیرش دانشجو در دوره دکتری  (Ph.D) و دستیاری رشته‌های گروه دامپزشکی شامل دو مرحله است که هر یک از مراحل مطابق با این شیوه‌نامه انجام می‌گیرد.

نکته: مرحله اول توسط سازمان سنجش و ارزشیابی نظام آموزش کشور و مرحله دوم به مؤسسات پذیرنده واگذار شده و کلیات آن در ادامه خواهد آمد. ضمناً برای دوره‌های پژوهش – محور علاوه بر موارد بالا، تهیه طرحواره (برای پذیرش در رشته محل‌های پژوهش محور) نیز پیش بینی شده است.

۱ – ثبت نام و شرکت داوطلبان در مرحله اول (آزمون متمرکز) بر اساس اطلاعیه‌هایی که از طریق سایت سازمان (هفته نامه پیک سنجش و دفترچه راهنما) اطلاع رسانی شده، صورت می‌گیرد.

۲ – بر اساس مصوبه هفدهمین جلسه شورای سنجش و پذیرش دانشجو در دوره‌های تحصیلات تکمیلی مواد آزمون متمرکز دکتری به شرح زیر است:

بر اساس قانون فوق، سنجش و پذیرش دانشجو در مقطع دکتری ناپیوسته برحسب هر یک از شیوه‌ های «آموزشی ـ پژوهشی» و «پژوهش محور» به شرح زیر انجام میشود:

الف ـ دکتری آموزشی ـ پژوهشی: سنجش و پذیرش برای ورود به دوره دکتری ناپیوسته آموزشی ـ پژوهشی براساس معیارهای زیر صورت میگیرد:

۱ـ آزمون متمرکز ( ۵۰درصد)

۲ـ سوابق آموزشی، پژوهشی و فناوری ( ۲۰درصد)

۳ـ مصاحبه علمی و سنجش عملی ( ۳۰درصد)

ب ـ دکتری پژوهش محور: سنجش و پذیرش برای دوره دکتری ناپیوسته پژوهش محور براساس معیارهای زیر صورت میگیرد:

۱ـ آزمون متمرکز ( ۳۰درصد)

۲ـ سوابق آموزشی، پژوهشی و فناوری ( ۲۰درصد)

۳ـ مصاحبه علمی و سنجش عملی ( ۳۰درصد)

۴ـ  تهیه طرحواره ( ۲۰درصد)

تذکر مهم: نمرات مربوط به بندهای ۲ و ۳و یا  ۴ (در کدرشته محلهای پژوهش محور) لازم است به تفکیک هر مورد در پرتال ارتباطی سازمان سنجش درج شود و رعایت سقف هرکدام از بندهای فوق طبق قانون الزامی و قابل جابجایی و تغییر نیست.

عناوین دروس امتحانی

منابع دکتری علم اطلاعات و دانش شناسی بر اساس مجموعه آن و همانطور که اشاره شد در دو بخش سئوالات عمومی (آزمون زبان و استعداد تحصیلی) و همچنین سئوالات تخصصی (در سطح کارشناسی و کارشناسی ارشد) بر اساس ضرایب اعلام شده در بالا خواهد بود.

عناوین دروس تخصصی

دروس تخصصی مجموعه علم اطلاعات و دانش شناسی در هر دو گرایش بازیابی اطلاعات و دانش و همچنین مدیریت اطلاعات و دانش به ترتیب زیر خواهد بود:

نکته: همانطور که اشاره شد، ضریب کلیه دروس تخصصی بر مبنای ۴ محاسبه خواهد شد و دروس عمومی (آزمون زبان و استعداد تحصیلی) در ضریب ۱ سنجیده می‌شود.

سئوالات دروس تخصصی

داوطلبان عزیز مجموعه علم اطلاعات و دانش شناسی بایستی بر اساس آخرین دفترچه منتشر شده به ترتیب در دفترچه تخصصی به سئوالات دروس بالا و به ترتیب زیر پاسخ دهند که مجموع آن ۱۰ سئوال در سطح کارشناسی (سازماندهی اطلاعات) و ۶۰ سئوال در سطح کارشناسی ارشد (به ترتیب زیر) خواهد بود که مدت زمان پاسخگویی به این دفترچه ۱۲۰ دقیقه است.

منابع دروس تخصصی

برای پاسخگویی به سئوالات دفترچه تخصصی به ترتیب بالا بایستی منابع لازم و معتبر موجود را مطالعه کنند. بر اساس بررسی به‌عمل آمده، منابع زیر برای فراگیری این دروس و توانایی پاسخگویی به سئوالات، پیشنهاد می‌شود:

⇐ درس سازماندهی اطلاعات

⇐ درس ذخیره و بازیابی

⇐ آمار و روش تحقیق

⇐ مبانی علم اطلاعات و دانش شناسی

⇐ علم اطلاعات مدیریت دانش

منابع دروس عمومی

استعداد تحصیلی

با توجه به اینکه این درس با تعداد ۳۰ سئوال دارای ضریب یک در آزمون دکتری تخصصی (Ph.D) است، در مجموعه علم اطلاعات و دانش شناسی این درس نیز همانند سایر دروس دارای اهمیت بوده و هدف از آن ارزیابی توانایی ذهنی و قدرت تحلیل داوطلبان خواهد بود. مدت پاسخگویی به سوالات استعداد تحصیلی  ۵۰ دقیقه خواهد بود.

نکته مهم: برخلاف تصور عامه داوطلبان در خصوص ذاتی بودن بهره هوشی افراد، این درس نیز مانند سایر دروس قابلیت فراگیری داشته و می‌توان با تکنیک، تمرین و تکرار سطح نمره خود را در این درس بالا برد.

این درس دارای ۴ بخش زیر است:

برای کسب آمادگی در این درس و پاسخگویی به سئوالات آن توسط داوطلبان مجموعه علم اطلاعات و دانش شناسی، منابع زیر پیشنهاد شده است.

نکته مهم: بایستی به خاطر داشته باشیم که علاوه بر مطالعه موارد بالا که در واقع اصل تکنیک هستند، از دو بُعد دیگر موفقیت در این درس یعنی تمرین و تکرار هم غافل نشویم، بنابراین مطالعه نمونه سئوالات سال‌های گذشته نیز بسیار راهگشا خواهد بود.

زبان انگلیسی

دومین درس بخش دفترچه سئوالات عمومی را آزمون زبان خارجی به خود اختصاص می‌دهد که بجز گروه آزمایشی فنی و مهندسی، در سایر گروه‌های آزمایشی یکسان است؛ بنابراین در مجموعه علم اطلاعات و دانش شناسی نیز که از زیرمجموعه‌های گروه آزمایشی علوم انسانی هست، این آزمون وجود خواهد داشت. این درس حاوی ۳۰ سئوال به شرح زیر است که مدت پاسخگویی به سوالات آزمون زبان ۴۰ دقیقه خواهد بود.

نکته مهم: به صورت مرسوم شنیده می‌شود که افراد اعتقاد دارند این درس مشابه آزمون بین‌المللی تافل (TOEFL) است، شاید این نکته صحیح باشد اما در عین حال، بخش‌های مهارت شنیداری (listening) و نوشتاری (writing) و همچنین مهارت صحبت کردن (speaking) در این بخش سنجیده نخواهد شد و صرفاً محدود به گرامز، واژگان و درک مطلب است.

با توجه به بررسی به عمل آمده و توصیه کارشناسان و مراجع آموزشی زبانهای خارجی برای کسب آمادگی و مطالعه منابع دکتری علم اطلاعات و دانش شناسی، کتاب‌های زیر پیشنهاد می‌گردد: